دستورالعمل بهداشت محیط

 

 دستورالعمل اقدامات بهداشتی در بيمارستانها
 عليرغم پيشرفت های چشمگيری که در رابطه با مسائل بهداشتی در دهه های اخير در کشورهای در حال توسعه بويژه در کشور ما، متاسفانه هنوز هم مسئله بيماريهای عفونی نظير بيماريهای روده ای و از جمله التور بطور کامل حل نشده است.
نقش عوامل محيطی نظير آب و فاضلاب ، مواد زائد جامد ، مواد غذايی ، مسکن و ..... در اين مورد انکار ناپذير می باشد. تامين آب سالم و کافی برای عموم مردم ، وجود شبکه های جمع آوری و تصفيه فاضلاب ، دفع بهداشتی مواد زائد جامد ، رعايت بهداشت مواد غذايی در مراحل مختلف تهيه ، نگهداری ، توليد ، توزيع و مصرف ، رعايت بهداشت محيط و ارتقای آگاهی ، نگرش و عملکرد عموم مردم نسبت به رعايت مسائل بهداشتی از مواردی است که اگر تحقق يابد تا حد زيادی زمينه بروز و شيوع چنين بيماريهايی از بين خواهد رفت . لکن خواه ناخواه امروزه سيستم بهداشت و درمان کشور ما با چنين معضلی روبرو بوده و برای کنترل آن بايستی آمادگی لازم در واحدهای بهداشتی و درمانی ايجاد شود .
از آنجا که بيمارستانها از واحد های درمانی مورد استفاده جهت درمان بيماران التور می باشند ، رعايت و اجرای اقدامات بهداشتی لازم جهت کنترل شيوع بيماری در محل بستری شدن آنها و نيز در جامعه از اهميت فراوانی برخوردار است . که عدم اجرای کليه مفاد آن می تواند سلامتی کليه کارکنان بيمارستان ، بيماران بستری و مراجعين و در نهايت مردم جامعه را به خطر اندازد .
دستورالعمل ذيل برگرفته از بخشنامه ها و دستورالعمل های مرکز سلامت محيط و کار وزارت بهداشت و در جهت اطلاع و اجرا در سطح بيمارستان ها در مواقع لازم تهيه شده است . اميد است ضمن انتخاب نيروی انسانی لازم و آموزش های مناسب و تهيه امکانات مورد نياز در صورت ضرورت بتوان بر اساس دستورالعمل اقدامات مقتضی را انجام داد .
 
دستورالعمل اقدامات بهداشتی در بيمارستانهای بستری کننده بيماران مشکوک به التور
البسه بيماران مشکوک به التور :
قرار دادن البسه بيمار در يک کيسه متقالی يا کرباسی و ضد عفونی آنها در يک بشکه دويست ليتری محتوی مقدار کافی محلول ۵ در هزار هالاميد بمدت يک ساعت
گند زدايی مستراحها، مدفوع و استفراغ با شير آهک ۲۰% و يا محلول کرئولين با غلظت ۵% و با استفاده از سمپاش ها و يا آب پاش های معمولی:
برای تهيه ۶۰ ليتر کرئولين ۵ درصد بايستی ۱۰ ليتر کرئولين ۳۰% با ۵۰ ليتر آب مخلوط نمائيم. و يا از فرمول K/C × L= P استفاده کنيم که در آن L مقدار محلول ۵% برحسب ليتر ، P درصد کرئولين موجود، C غلظت مورد نياز که در اينجا ۵% می باشد و K مقدار کرئولين موجود بر حسب ليتر می باشند.
گندزدايی اطاقها و راهروهای بيمارستان بطور مرتب با محلول ۵ در هزار هالاميد
ايجاد حوضچه ضدعفونی کفش در محل ورود به بخش و پرکردن آن با محلول غليظ پرکلرين و يا قراردادن گونی چتايی آغشته به پرکلرين غليظ به تعداد مناسب بطوريکه افراد وارد شده بناچار چند قدم روی آنها حرکت نمايند.
 
اقدامات مربوط به آشپزخانه:
الف – شستشو و ضد عفونی جداگانه ظروف بيماران در محلول ppm 100-50 پرکلرين
ب – سوزاندن پس مانده غذای بيماران در زباله سوز و يا گند زدايی آنها با کرئولين ۵% و يا شير آهک ۲۰% و دفن آنها.
ج- عدم استفاده از مصرف ميوه و سبزيجات خام در حد امکان و يا سالمسازی کامل آنها قبل از استفاده.
د – رعايت موازين بهداشتی در تهيه ، انبار و پخت و پز مواد غذايی.
هـ- نصب توری سيمی بر روی کليه درب ها و پنجره های باز شونده و جلو گيری از ريخت و پاش مواد غذايی در داخل آشپزخانه بمنظور جلوگيری از رشد و تکثير حشرات و جوندگان و طعمه گذاری و سمپاشی در صورت نياز.
و – عدم نگهداری غذای روزانه برای استفاده در روز بعد
ز - جلوگيری از ورود بيماران به محوطه آشپزخانه .
ح – جلوگيری از ورود گربه به آشپزخانه .
ط – وجود کارت معاينه پزشکی برای کليه کادر آشپزخانه و مسئولين سرو غذا .
 
دفع زباله در محوطه بيمارستان :
زباله های عفونی و غير عفونی را بر اساس دستورالعمل های موجود تفکيک نموده ، زباله های عفونی را در صورت وجود و فعال بودن زباله سوز بيمارستان سوزانده و در غير اينصورت بطور جداگانه به ماشينهای ويژه ای که صرفا به اين منظور اختصاص يافته اند ، تحويل گردد.
 
آب آشاميدنی بيمارستان :
درصورت تامين آب اشاميدنی بيمارستان از شبکه شهری و وجود کلر باقيمانده در حد استاندارد ( ۸/۰-۲/۰ پی پی ام ) نيازی به گندزدايی آب آشاميدنی نيست و در غير اينصورت بايستی آب آشاميدنی گندزدايی شده و کلر باقيمانده در حد مطلوب وجود داشته باشد.
 
ضد عفونی اتومبيلها و آمبولانس ها:
ضد عفونی اتومبيلهائيکه برای حمل بيماران مشکوک و يا انتقال زباله بکار ميروند با استفاده از محلول ۵ در هزار هالاميد بطوريکه تما م قسمتهای داخلی ، درب و دستگيره اتومبيل با محلول آغشتگی پيدا کند.
 
تدفين اجساد :
الف – مسدود نمودن کليه منافذ جسد با پنبه.
ب – قرار دادن جسد به مدت ۱۰ دقيقه در محلول غليظ پرکلرين ( ۱۰۰ گرم پرکلرين ۶۰% در يک متر مکعب آب)
ج – غسل دادن با آب کلر دار
د- پيچيدن جسد در کفن آغشته به محلول پرکلرين يا محلول ۲% فنل يا کروزول
هـ – حمل جسد به آمبولانس مخصوص
 
توجه :
از تحويل جنازه بيمار فوت شده قبل از ضد عفونی ، غسل و کفن طبق دستورالعمل فوق به اطرافيان متوفی، جدا خودداری گردد.
غسال بايد بمنظور جلوگيری از آلودگی خود و محيط کليه نکات بهداشتی زير را رعايت نمايد :
داشتن لباس کار نايلونی مخصوص ، دستکش پلاستيکی و چکمه لاستيکی و ماسک
ضد عفونی لباس های کار با محلول پرکلرين غليظ ( ۱۰۰ گرم پرکلرين ۶۰% در يک متر مکعب آب ) يا هالاميد ۱۰ در هزار ، پس از اتمام کار
حمام کردن پس از اتمام غسل با استفاده از آب گرم و صابون
تعويض کليه لباسهای کار قبل از خروج از غسالخانه و خودداری از بردن لباس های کار به منزل
مراجعه فوری به پزشک در صورت احساس هرگونه ناراحتی
بايد توجه داشت ساختمان غسالخانه طوری باشد که از ورود مگس به داخل ساختمان جلوگيری بعمل آمده و کف و ديوارهای آن هر روز با هالاميد ۵ درهزار گندزدايی شود.
فاضلاب غسالخانه پس از ضد عفونی دفع گردد.